پس كداميك از دو دسته مردم سزاوار به امنيت اند ( بگوييد ) اگر مي دانيد ! ( بگو ) : كساني كه ايمان آورده اند و ايمان خود را به ستم نياميخته اند .

( سوره مباركه انعام ـ آيه شريفه 82)

هر چند كه در پزشكي و زيست شناسي امروزي واژه استرس به معني هايي متفاوتي به كار مي رود ، اما بر اساس تعريف “ هانس سليه ” ( روانشناس مشهور ) استرس در پزشكي و روانپزشكي معمولا اشاره به موقعيت هاي رواني و اجتماعي متنوعي دارد كه قادر به ايجاد بيماريهاي جسمي و رواني و ساير اختلالات رفتاري است .
مطالعات “ هاروي برنر ” ( محقق برجسته استرس ) نشان مي دهد كه آمار مرگ و مير ، بيماريهاي جسمي ، خودكشي و ديگركشي ، پذيرش به بيمارستانهاي رواني و زندانها و.. در ميان افرادي كه در معرض استرس هاي گوناگون بوده اند ،، به مراتب بيشتر از افراد عادي است .
از آنجا كه زندگي انسانها در عصر حاضر ، با استرس هاي بسيار متعدد و گوناگوني همراه شده است و با توجه به اين كه لازمه زيستن و تداوم زندگي سازش پذيري و مقاومت در برابر استرس هاست ، لزوم برخورداري انسان از وسايلي كه درجه مقاومت او را در مقابل استرس ها افزايش بخشند و احساس آرامش و امنيت رواني را در وجود او حكمفرما سازند ، بوضوح احساس مي شود .
چنانچه با دقت كافي و استناد به شواهد آماري به مكانهايي كه استرس هاي متعدد زندگي كار افراد را بدانجا مي كشاند ( مكانهايي مثل مطب پزشكان ، بيمارستانهاي جسمي و رواني ، قبرستان جوانمرگ ها !؟! ، زندانها و .. ) سري بزنيم متوجه مي شويم كه تعداد مذهبي ها ، در مقايسه با غير مذهبي هاي حاضر در اين قبيل جاها بسيار متفاوت است .
بعنوان مثال در كشور خودمان 90% محكومان زندانها را افراد بي نماز تشكيل مي دهند . يا مثلا آمار بيماران بستري در بيمارستانها كه با نماز بيگانه اند به طرز باورنكردني بيش از اشخاص مقيد به نماز است .
اين موضوع نه فقط در كشورهاي مسلمان ، بلكه در سرتاسر جهان عموميت دارد . بعنوان مثال : بررسي جوامع “ هوتري‌” در آمريكاي شمالي حاكي از آن بود كه بروز اختلال رواني در آنها كمتر از ساير افراد جامعه است . جوامع هوتري نسبتا پايدار و منزوي هستند و در شرايط آرام كشاورزي و با عقايد ديني استوار زندگي مي كنند .
بدين ترتيب مي توان با فيلسوف بزرگ قرن اخير “ ليمان ” هم عقيده بود ، آنجا كه گفته است : “ دين و مذهب در زندگي به انسان اطمينان و تكيه گاه روحي مي بخشد .” با اين اوصاف “ نماز ” بعنوان برجسته ترين چهره ايمان ، نقش بزرگي در ايجاد امنيت رواني و توانايي مقابله با استرس ها در انسان ايفا مي كند و اگر به ياد آوريم كه بيش از 60% مراجعه كنندگان به بيمارستانهاي عمومي ، در واقع از يك مشكل رواني رنج مي برند و بيماريهاي ( روان تني ) در طب نوين روز به روز جايگاه مهمتري پيدا مي كند ، مي توانيم از دريچه تازه اي از نقش نماز در بيماريهاي جسمي سخن بگوييم .

ان الصلوه تنهي عن الفحشاء و المنكر ( سوره عنكبوت آيه 45 )
با اين كه همواره نام “ زيگموند فرويد ” بعنوان پزشكي نابغه و انديشمندي بي نظير كه با كاوش در عميق ترين ابعاد روان انساني ، باني بزرگترين انقلاب در علم روانپزشكي شد ، بر پيشاني دانش بشري درخشش مي كند ، اما برخي خطاهاي او و همچنين تعبيرهاي نادرستي كه متاخرين او از نظرياتش به عمل آوردند ، منجر به فجايعي جبران ناپذير در عرصه جوامع گوناگون شد .
فرويد مي گفت : عقده هاي جنسي بشر مسبب ركود و عقب ماندگي انسانها در زمينه هاي مختلف علمي ، اقتصادي ، صنعتي ، فرهنگي و .. است و غربيان با قبول نظريه او از حدود 5 دهه پيش ، و آزاد گذاشتن بي قيد و شرط روابط گسترده جنسي بناگاه به رشدي باور نكردني و جهشي سرسام آور ، در زمينه هاي گوناگون دست يافتند !؟! (1)
اما در عوض ، آزادي بي حد و حصر جنسي ارمغانهاي مرگبار گوناگون نيز براي آنها به همراه داشت كه از آن جمله بيماريهاي مختلف مقاربتي از جمله سوزاك و سيفليس و .. كه در طب امروز با عنوان بيماريهاي ( S.T.D) Veneral شناخته مي شوند و بخش عمده اي از مراقبت هاي پزشكي را به خود اختصاص مي دهند .
از طرفي بيماري مهلك و مرموز Aids ( ايدز ) را نيز مي توان بنوعي جزو اين گروه بيماريها به حساب آورد. در بروز همه اين بيماريها ،روابط متعدد و نامشروع جنسي با شريك هاي جنسي گوناگون نقش اصلي را ايفا مي كنند . اما اسلام و شكل حقيقي آن يعني تشيع با اين كه با رهبانيت و تجرد به شدت مخالفت مي كند ( بر خلاف مسيحيت كاتوليكي و متعصب ) و نسبت به ارضاي غريزه جنسي در حد نياز و در چارچوب مشروع نظر بسيار مساعدي دارد تا جائيكه قانون درخشان “ ازدواج موقت ” را براي بهره وري از اين نعمت بزرگ الهي وضع مي نمايد ـ اما آنجا كه كار اين غريزه به فساد كشيده شود و به صورت فحشا(2) بروز نمايد ،اسلام برخورد و مقابله قاطع با موارد فتنه را پيشنهاد مي نمايد و مجازاتهاي سخت براي افراد خاطي در نظر مي گيرد. از طرفي بسياري از قوانين اسلامي از جمله “ نماز ” به گونه اي خود بخود و شايد ناخوداگاه ( آن طور كه خداي بزرگ در سوره عنكبوت فرموده است ) انسانهاي مومن را از نزديك شدن به فحشاء بر حذر مي دارد كه مثلا “ ضمن مقايسه اجمالي آمار بيماريهاي مقاربتي در غرب با جوامع مسلمان ، مي توان به اين نكته مهم دست يافت . توجيه علمي اين قضيه نيز با توجه به تغيير و تحولاتي كه بر اثر نمازهاي پنجگانه در ناقلهاي عصبي محرك جنسي بوقوع مي پيوندد و منجر به مهار شهوت در موارد نامشروع مي شود ، قابل بررسي است كه ما در بحث تعادل ناقل هاي عصبي بدان توجه خاص خواهيم داشت . هر چند كه در اين مورد تلقين نيز به عنوان يك توجيه علمي خوب ، مطرح است .
به قول حضرت آيت ا.. خزعلي : “ پسر و دختر جوان كه انگيزه شهوت دارد وقتي كه به نماز شروع كرد و پنج نوبت “ الحمدا.. رب العالمين ” گفت ، يعني تمام سپاس و ثناي من مال آن كسي است كه مالك بدن و جسم عواطف و احساس ، سلسله اعصاب و قلب و گردش خون من و تمام امكانات و ارزشهاي من است ، يك انگيزه قويي در او پيدا مي شود . انگيزه اي كه توان مقابله او را در مقابل انگيزه جنسي فزوني مي بخشد ” (3) و به اين ترتيب نماز حقيقي ، خود به خود و فعالانه ريشه فساد جنسي و فحشاء را مي خشكاند و متعاقب آن آمار بيماريهاي مقاربتي را به شدت كاهش مي دهد .
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

1. در مورد اين ادعا رجوع كنيد به مجموعه آثار فرويد و اگر خدا بخواهد به كتاب منتشر نشده نويسنده به نام “ نيروي جنسي از ديدگاه شيعه ” !؟!
2. در قاموس قرآن كلمه “ فحشا ” تقريبا هميشه به مفهوم فساد جنسي به كار رفته است .( رجوع شود به تفسير سوره “ نور ” در تفسير نمونه ”
3. نماز ، بهشت خلوت انس ، صفحه 7

( واستعينوا بالصبر و الصلوه .. )
سوره مباركه بقره / آيات شريف 445 و 153

قدمت “ خودكشي ” به اندازه قدمت خود انسان است . در سراسر تاريخ مكتوب بشر ، به اقدام انسان براي از ميان بردن خود اشاره شده است . 1 كه از آن جمله مي توان به داستان خودكشي “آژاكس ” در ايلياد هومر اشاره كرد .
تقريبا هيچ جامعه اي را نمي توان يافت كه اقدام به خودكشي در آن بوقوع نپيوندد. توجه كنيد كه “ اقدام به خودكشي ” با “ خودكشي موفق ” تا حدودي متفاوت است ، بعنوان مثال ثابت شده است كه خودكشي هاي جدي و مصمم كه معمولا از روشهاي جدي و خشونت آميز ( مثل پرت كردن خود از ساختمانهاي مرتفع ، پريدن زير قاطر ، حلق آويز كردن ، بريدن رگ يا استفاده از گلوله و ..) صورت مي گيرد ، عمدتا در مردها و در سنين بالا و با موفقيت بوقوع مي پييوندد.
در عوض “ اقدام به خودكشي ” به شيوه تهديد آميز يا نمايشي و با استفاده از روشهاي كم خطر تر مثل مصرف دارو ، بيشتر در خانمها و در سنين جواني شايع است و كمتر به موفقيت مي انجامد . هر چند كه در موارد تهديد و اقدام نمايشي به خودكشي نيز بايد مساله را كاملا جدي گرفت . چرا كه 70 تا 80 درصد كساني كه خودكشي موفق مي كنند ، قبلا نيت خود را
با كسي در ميان گذاشته اند كه البته مورد توجه قرار نگرفته است .(2)

* در هر صورت آن چه كه براي ما مهم است ، دلايل اقدام به خودكشي يا خودكشي موفق است كه عمدتا به سه گروه تقسيم مي شوند :
1. زمينه هايي رواني
2. زمينه هاي اجتماعي
3. بحرانهاي شخصي و اتفاقاتي كه ايجاد فشار رواني مي كنند (3) .
درباره زمينه رواني ، يك بررسي آماري در آمريكا پيرامون خودكشي نشان داده است كه : 72 درصد خودكشي هاي موفق به علت بيماري افسردگي ، 13 درصد به علت مي بارگي ( الكليسم ) ، 8 درصد به علت ساير بيماريهاي رواني و 7 درصد بدون هيچ زمينه قبلي يا بيماري رواني خاص بوقوع پيوسته اند . بررسيهاي مشابه وجود اختلالات شخصيت توأم با اعتياد به الكل و يا مواد مخدر را در اقدام كنندگان به خودكشي و كساني كه موفق به خودكشي مي شوند نشان مي دهد . اما از جمله زمنيه هاي اجتماعي موثر در خودكشي ، به انزواي اجتماعي ( ناشي از پيري ، بازنشستگي ، تغيير منزل و گسستن پيوند از خانواده و .. ) اشاره شده است .. بعنوان مثال آسيب پذيرترين گروه مردان پيري شناخته شده اند كه بر اثر بازنشستگي از كار و تقليل روابط اجتماعي و كم شدن يا از دست دادن درآمد در آنها باعث ايجاد احساس از دست دادن موقعيت در جامعه وفقدان هدف در زندگي فردي شده است كه ممكن است منجر به احساس بي ارزشي و افسردگي گردد و در نهايت به خودكشي منجر شود.
در ميان بحرانهاي شخصي ( سومين گروه ) نيز فشارهاي رواني ناشي از داغديدگي ، فشار مالي و قانوني و وجود بيماري در خانواده حائز اهميت بيشتري شناخته شده اند .(4)
با مرور كلي و گذرايي كه بر عوامل ايجاد خودكشي انجام داديم ، نقش “ نماز ” در تخفييف يا از بين بردن كامل هر يك از عوامل قابل بررسي است . درباره تاثير ايمان و “ نماز ” بر زمينه هاي رواني ، مي توانيم به تاثير عمده نماز در زدودن افسردگي و ايجاد اميد و انگيزه زندگي در افراد اشاره نمود و اين غير از عوامل دروني و ناقل هاي عصبي شيميايي ضد افسردگي است كه توسط نماز فعال مي شود و ما در نكته دوم از اين مجموعه مقالات بدان اشاره نموده ايم .
بعلاوه واضح است كه نمازگزار واقعي را با “ مي و افيون ” ( كه عوامل محرك ديگري در تحريك به خودكشي هستند ) ، ميانه اي نيست . در مورد تاثير نماز بر رفع اختلالات شخصيت نيز در آينده طي چند نكته سخن خواهيم گفت .
ما در زمينه هاي اجتماعي از جمله انزواي سالخوردگان نيز تاثير نماز نمود بارزي دارد ، ديدگاه معنوي و آآخرت گراي نمازگزار سبب مي شود ، كه به دوران پيري خويش ، بعنوان فرصتي از آخرين فرصتها براي تجدييد ميثاق با پروردگار خويش و توبه و رهايي از گناهان بنگرد و درست به همين دليل است كه پاي ثابت مسجد هاي ما را پيران و خردمندان تشكيل مي دهند .
گو اين كه جامعه اسلامي و نمازگزار روابط توأم با احترام و ارزش را با اين گروه افراد بواسطه سابقه اسلامي شان از ضروريات مي داند . اما در بعد بحرانهاي شخصي ، مثلا در مورد
داغديدگي ، باز هم ديدگاه معاد نگر و تكرار “ مالك يوم الدين ” توسط نمازگزار او را به طور كلي ، حتي از فكر خودكشي نيز دور مي سازد . چرا كه ديدگاه معاد نگر نمازگزار سخن مولاي متقيان جهان حضرت علي (ع) را به ياد مي آورد كه فرمودند : “ گمان كنيد اين شخصي كه مرده است ، به مسافرتي دور و دراز رفته است و اگر روزي او از سفر باز نگردد ، شما
براي ديدارش به همان سفر دور و دراز خواهيد رفت ” به اين ترتيب واكنش نشان دادن در مقابل داغديدگي و ساير بحرانهاي شخصي ، آن هم به شكل خودكشي در مورد مسلمان نمازگزار به كلي بعيد به نظر مي رسد . بخصوص كه “ صبر و صلوه ” قدرتمندترين دستاويزهاي انسان در بحرانهاي زندگي ، به حساب مي آيند . به قول رهبر عظيم الشأن انقلاب : انسان در هر شرايطي به نماز محتاج است و در عرصه هاي خطر محتاج تر ” .
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

1.روانپزشكي لينفورد ـ ريس : مقاله اختلالهاي خلقي ـ ترجمه دكتر لون داويديان ، ص 254
2.همان منبع ص 257
3.همان منبع ص 258
4.همان منبع 258

سوره مباركه عنكبوت آيه 45

انحرافات جنسي از دردناك ترين مشكلات بشر در آستانه قرن بيست و يكم است . بررسيهاي كينزي در سال 1948 نشان داد كه از هر 100 مرد آمريكايي 4 مرد منحصرا همجنس خواه هستند ، يعني كوچكترين تمايلي به جنس مخالف ندارند !؟! اين در حاليست كه گروههاي پر تعداد ديگري از اين 100 نفر ، همجنس را بر غير همجنس ترجيح ميدهند يا تفاوتي بين همجنس و غير همجنس برايشان نيست و يا با اين كه به غير همجنس متمايلند ، بطور اتفاقي يا بيش از اتفاقي همجنس بازي نيز مي كنند . بدين ترتيب اين آمار نشان مي دهد ، بيش از 3/1 مردان آمريكايي بعد از سالهاي بلوغ خود همجنسي بازي كرده اند و حداقل نصف اين آمار در مورد زنان آمريكايي نيز ، صادق است .(1)‑
تازه اين آمار مربوط به زماني است كه تفسير غلط از نظريات فرويد و انحراف از آن ، گسترش چنداني پيدا نكرده بود . بديهي است پس از گذشت چند دهه بايد هم همجنس بازها به جايي رسيده باشند كه در پارلمان آمريكا براي خود نماينده داشته باشند و كميسيون تشكيل دهند .
جالب اينجاست كه برخي منابع علمي روانپزشكي ، حتي اين تمايل را در برخي كاملا بهنجار و در افراد طبيعي با شخصيت پايدار و عاري از هر گونه نشان رواني و با انطباق خوب از نظر اجتماعي توصيف كرده اند !(2) با اين اوصاف اگر همجنس بازي و لواط انحراف جنسي نيست ، مي توان حدس زد ، كه انحرافات جنسي در قاموس غرب ديگر چه واويلايي است !؟!
بچه بازي ، نمايش اعضاي جنسي ، ساديسم و مازوخيسم جنسي ، مبدل پوشي ، خود ارضايي ، نظر بازي ،حيوان دوستي ، مرده دوستي و نمونه هاي بسيار متعدد ديگري كه قداست قلم مانع از توصيف آنهاست ، همگي نمونه هايي از مهار گسيختگي و سقوط فاجعه آميز غرب در قهقراي فساد جنسي و فحشاء به شمار مي آيند .
بدين ترتيب انحرافات جنسي صرفنظر از مشكلات اجتماعي ، فرهنگي ، خانوادگي و .. كه ايجاد مي كنند تنها در بعد پزشكي و آن هم جداي از نتايجي كه در بروز بيماريهاي جسمي ماند بيماريهاي مقاربتي بر جاي مي گذارند ، به خودي خود ، از بزرگترين مشكلات پزشكي بشر امروز به حساب مي آيند. اين در حاليست كه در جوامع اسلامي ، قرنهاست كه نماز فعالانه و مقتدرانه بسان يك منجي از هر حيث قابل اطمينان ، دامان مدد جويندگان از خويش را از هر گونه فحشاء و انحراف جنسي پاك و مصون داشته است .
آيين اسلام با ترغيب هايي متعدد به امر ازدواج و بخصوص با وضع قانون مقدس ودرخشان ازدواج موقت ( كه با وجود آنكه از موارد اساسي اختلاف شيعه و سني است ، دركشور شيعه مذهب ما نيز بسان ممالك اهل سنت به فراموشي محض سپرده شده است ) از هر جهت انسان را براي ارضاي غريزه نيرومند جنسي ، از طريق مشروع راهنمائي مي كند . آيات متعدد سوره هاي نور ، احزاب ، بقره . نساء و ..
بهترين گواه براي اين موضوع است . اما علاوه بر تحريك همه جانبه اسلام براي ازدواج و حتي سهل نمودن آن مثلا با وضع قانون متعه ( براي ريشه كن كردن موانع اقتصادي ازدواج ) و علاوه بر مجازاتهاي سختي كه براي منحرفين جنسي در نظر گرفته شده است ، ساير قانونهاي اسلامي به گونه اي ارايه شده اند كه چنانچه حتي شخص بدلايلي از ازدواج باز ماند ، هرگز به فساد و انحراف آلوده نشود و در رأس اين قانونها ، فريضه نوراني “ نماز ” است .(3) نمازگزار با امداد از “ نماز ” توانايي كنترل غرايز خود را افزوني مي بخشد و آتش سوزاننده و پر لهيب فحشاء را كه چه بسا ممكن است به انحراف جنسي بيانجامد به آب عفاف ، سرچشمه گرفته از “ نماز ” خاموش مي كند.
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

1. ترجمه سيناپس روانپزشكي كاپلان ـ سادوك ـ جلد سوم ـ ص 72
2. روانپزشكي ليفودريس ـ مقاله اختلالهاي جنسي ـ ترجمه دكتر لون داويديان ـ ص 313
3. براي شرح بيشتر رجوع شود به نكته پانزدهم از اين مجموعه مقالات ، با عنوان “ تاثير نماز بر بيماري

با کاروان کربلا
این دل شوریده همچون نی ، نوادارد هنوز ناله‏ها از جان به شور نینوا دارد هنوز ای حسین(ع) ای تشنه کام کربلا، در ماتمت جویبار خون ، نشان از چشم ما دارد هنوز تا برآرد سر به گردون ، در هوای کوی تو این سر شوریده سودای تو را دارد هنوز آبروی چشمه عشق است‏خاک کربلا زمزم و کوثر نشان از کربلا دارد هنوز غنچه خونین دل، پریشان دفتر گل را گشود قصه درد تو ، با باد صبا دارد هنوز در درون ، سوزی چو آتش شعله‏ور دارد علی(ع) بر جگر داغی از این غم ، مصطفی‏6 دارد هنوز در جنان ، سرگشته از این ماتم گردونگداز چهره نیلی روز و شب خیرالنساء دارد هنوز موج خیز رحمت‏یزدان به چشم اهل راز راه بر سرچشمه خون خدا دارد هنوز نخل دین احمدی بارآور از خون تو گشت گلشن توحید از او ارج و بها دارد هنوز

مشفق کاشانی

در مصائب حضرت خامس اصحاب کسا حسین بن علی(ع)
این جامه سیاه فلک در عزای کیست؟ وین جیب چاک گشته صبح از برای کیست؟ این جوی خون که از مژه خلق جاری است تا در مصیبت که و در ماجرای کیست؟ این آه شعله‏ور که زدلها رود به چرخ ز اندوه دل گداز و غم جانگزای کیست؟ خونی اگر نه دامن دلها گرفته است این لخت دل به دامن ما خونبهای کیست؟ ذرات از طریق صدا ناله می‏کنند تا این صدا ز ناله انده فزای کیست؟ صاحب عزا کسی است که دلهاست جای او دلها جز آنکه مونس دلهاست جای کیست؟ آری خداست در دل و صاحب عزا خداست زآن هر دلی به تعزیه شاه کربلاست شاهنشهی که کشور دل تختگاه اوست محنت‏سپاهدار و مصیبت‏سپاه اوست گفتی گناه او چه که شمرش گلوبرید انصاف وجود و رحم و مروت گناه اوست گویی که سقف چرخ چرا شد سیاه‏پوش از دود آتشی است که در خیمه‏گاه اوست بر کربلای او نرسد فخر، کعبه را کان یوسف عزیز امامت‏به چاه اوست سبط نبی فروغ ده جرم نیرین رخشنده آفتاب سپهر وفا حسین ای چرخ از کمان تو تیری رها نشد کآزاده‏ای نشان خدنگ بلا نشد دور تو بر خلاف مراد است ای دریغ بس کام ناروا شد و کامت روا نشد از بوالبشر گرفته بگو تا به مصطفی آن کیست کز تو خسته تیغ جفا نشد؟ دندان مصطفی نشکست از عناد تو!؟ یا حمزه از تو خسته زخم عنانشد!؟ نشکافت از تو تارک حیدر به تیغ کین!؟ یادرد دل حواله خیرالنسانشد!؟ ای طشت واژگون مگر از حیله‏های تو در طشت ، پاره جگر مجتبی نشد!؟ با این همه تطاول و با این همه خلاف ظلمی بسان واقعه کربلا نشد

وصال شیرازی

پیام پرپر
شبی که بر سر نی آفتاب دیدن داشت حدیث دربدری‏های من شنیدن داشت نه نالم از خط تقدیر خویش در زنجیر که سرنوشت تو در خاک و خون طپیدن داشت چه بود در سر گلهای سرخ باغ رسول که دست فتنه هنوز آرزوی چیدن داشت بسیط دشت چنان لاله‏زار حسرت بود که سبزه نیز سر سرخ بر دمیدن داشت هدف چه بود، از این کارزار خون آلود که شعله شوق به هر خیمه سر کشیدن داشت گلی که بر بر و دوش رسول می‏خندید بروی خاک مگر جای آرمیدن داشت ستارگان چمن پیش تیغ صف بستند خدا دوباره مگر عزم گل گزیدن داشت پیام پرپر گلهای باغ را می‏برد نسیم صبح که بر خاک و خون وزیدن داشت صبور ثانیه‏های غم و بلای تو بود دلم که وعده بسیار داغ دیدن داشت

جوادمحقق

بر کشته کربلا بگریید
ای قوم درین عزا بگریید با این دل مرده ، خنده تا چند؟ امروز در این عزا بگریید فرزند رسول را بکشتند از بهر خدای را، بگریید از خون جگر سرشک سازید بهر دل مصطفی بگریید و ز معدن دل به اشک چون در بر گوهر مرتضی بگریید با نعمت عافیت‏به صد چشم بر اهل چنین بلا بگریید دلخسته ماتم حسینید ای خسته دلان هلا بگریید در ماتم او خمش مباشید یا نعره زنید و یا بگریید تا روح که متصل به جسم است از تن نشود جدا، بگریید بر دنیی کم بقا بخندید بر عالم پر عنابگریید بسیار درونمی‏توان بود بر اندکی‏بقا بگریید بر جور و جفای آن جماعت یک دم ز سر صفا بگریید اشک از پی چیست ؟ تا بریزید چشم از پی چیست؟ تا بگریید در گریه به صد زبان بنالید در پرده به صد نوا بگریید تا شسته شود کدورت از دل یک دم ز سر صفا بگریید نسیان گنه صواب نبود کردید بسی خطا، بگریید

   زلیلایی شنیدم یاعلی گفت                                به مجنونی رسیدم یاعلی گفت

  مگر این وادی دارالجنون است                                   که هر دیوانه دیدم   یاعلی گفت

   نسیمی غنچه ای را باز میکرد                                  بگوش غنچه کم کم یاعلی گفت

       چمن با ریزش باران رحمت                                    دعایی کرد و او هم یاعلی گفت

یقین پروردگار آفرینش                                              به موجودات عالم یاعلی گفت

    دمی که روح در آدم دمیدند                                        زجا برخاست آدم یاعلی گفت

 چو نوح از موج طوفان ایمنی خواست                      توسل جست و هر دم یاعلی گفت

   زبطن حوت یونس گشت آزاد                                   زبس در ظلمت یم یاعلی گفت

   عصا در دست موسی اژدها شد                                  کلیم آنجا مسلم یاعلی گفت

  نمیشد زنده جان مرده هرگز                              یقین عیسی بن مریم یاعلی گفت

    نزول وحی چون فرمود سبحان                                    ملک در اولین دم یاعلی گفت

   رسول الله شنید از پرده غیب                                          ندایی آمد آنهم یاعلی گفت

     علی در کعبه بر دوش پیُمبر                                         قدم بنهاد آن دم  یاعلی گفت

       مگر خیبر زجایش کنده میشد؟                               یقین آنجا علی هم یاعلی گفت

                  علی را ضربتی کاری نمیشد

                     گمانم ابن ملجم یاعلی گفت

*****************

در نظربازی ما بی‌خبران حیرانند                           من چنینم که نمودم دگر ایشان دانند 
عاقلان نقطه پرگار وجودند ولی                           عشق داند که در این دایره سرگردانند 
جلوه گاه رخ او دیده من تنها نیست                       ماه و خورشید همین آینه می‌گردانند 
عهد ما با لب شیرین دهنان بست خدا                       ما همه بنده و این قوم خداوندانند 
مفلسانیم و هوای می و مطرب داریم                     آه اگر خرقه پشمین به گرو نستانند 
وصل خورشید به شبپره اعمی نرسد                       که در آن آینه صاحب نظران حیرانند 
لاف عشق و گله از یار زهی لاف دروغ                      عشقبازان چنین مستحق هجرانند 
مگرم چشم سیاه تو بیاموزد کار                    ور نه مستوری و مستی همه کس نتوانند 
گر به نزهتگه ارواح برد بوی تو باد                    عقل و جان گوهر هستی به نثار افشانند 
زاهد ار رندی حافظ نکند فهم چه شد                       دیو بگریزد از آن قوم که قرآن خوانند 
گر شوند آگه از اندیشه ما مغبچگان                    بعد از این خرقه صوفی به گرو نستانند

****************

بهار دلکش رسيد و دل به جا نباشد
از آنکه دلبر دمي به فکر ما نباشد
در اين بهار اي صنم بيا و آشتي کن
که جنگ و کين با من حزين روا نباشد
صبحدم بلبل بر درخت گل -خدا- به خنده مي گفت.نازنينان را، مه جبينان را، خدا وفا نباشد
اگر که با اين دل حزين تو عهد بستي، حبيب من، آخ با رقيب من چرا نشستي
چرا دلم را، عزيز من، از کينه خستي
اگر که با اين دل حزين تو عهد بستي، عزيز من، آخ با رقيب من چرا نشستي
چرا دلم را، حبيب من، از کينه خستي
بيا در برم از وفا يک شب اي مه مخشب
تازه کن عهدي، خدا، که بر شکستي
بيا در برم از وفا يک شب اي مه مخشب
تازه کن عهدي، جانم، که بر شکستي

****************

خرین اثر حسین علیزاده با عنوان «به تماشای آب های سپید» در لیست نهایی نامزدهای جایزه معتبر «گرمی» قرار دارد و روز یكشنبه بیست و دوم بهمن ماه همراه با دیگر نامزدهای این جایزه در مراسم معرفی برنده «گرمی» شركت خواهد كرد.
جایزه «گرمی» در اذهان مخاطبان موسیقی به نوعی اسكار موسیقی محسوب می شود و با حضور استفاكالبرت یازدهم فوریه (۲۲ بهمن ماه) در حالی برنده نهایی را اعلام می كند كه در كنار نام حسین علیزاده، افراد دیگری از جمله كریستینا آگوئیلرا، بیانس، مری جی بلایج، گنارز باركلی، رد هات چیلی پپرز، جاستین تیمبرلند، جان بائز، بلك آید پیز، پینك، كوئین لطیفه، ریحانا، استیوی و اندر و... به چشم می آیند. جوایز «گرمی» امسال به آثاری اختصاص دارد كه از اول اكتبر ۲۰۰۵ تا سی ام سپتامبر ۲۰۰۶ ضبط شده اند. كسانی مجاز به شركت در این مراسم هستند كه عضو آكادمی علوم و هنرهای مضبوط (NARAS) باشند و از شروط دیگر شركت در مراسم این جایزه معتبر می توان مواردی از جمله تهیه شش آلبوم موسیقی، به عنوان هنرمند، تهیه كننده، صدابردار، میكسر و یا شركت در ضبط موسیقی است. «به تماشای آب های سپید» اثر راه یافته حسین علیزاده به مرحله نهایی این جایزه معتبر كه در سال ۸۴ تولید شد، ۶۰ دقیقه زمان دارد. در این اثر كه با همكاری ژیوان گاسپاریان ضبط شده است، سازهایی از جمله دف، تنبك، نقاره و ... مورد استفاده قرار می گیرند.
گفتنی است كه حسین علیزاده نوازنده تار و سه تار در سال های اخیر به عنوان یكی از بداهه نوازان معاصر شناخته شده است. وی یكی از اعضای چهار نفره گروه محمدرضا شجریان به شمار می رود كه در بسیاری از آثار شجریان حضوری فعال و جدی داشته است. همچنین علیزاده در زمره موسیقیدانانی به شمار می رود كه اصل مكاشفه و بداهه نوازی را اولویت اول موسیقی می دانند و همواره خلاقیت دانشجویان و نوازندگان در رویارویی با ردیف های موسیقی سنتی ایران را در اولویت نخست قرار می دهد. 

نخستين دوره‌ي كارگاه يك ماهه‌ي آموزشي آواز محمدرضا شجريان از اوايل اسفندماه سال‌جاري، برگزار مي‌شود.
‌ از ميان بيش از يك هزارو500 متقاضي ثبت نام شده كه شرايط گذراندن دوره‌هاي اوليه‌ي آواز را نيز داشتند، حدود 600 نفر توسط هيات داوران انتخاب شدند، كه در نهايت با برگزاري آزمون عملي شش روزه حدود 300 نفر توسط اين هيات برگزيده شده‌اند.
از برگزيدگان در نخستين دوره‌ي كارگاه، به‌تدريج توسط استاد شجريان آزمون گرفته مي‌شود تا براي دوره‌هاي آينده كه در سال 86 برگزار خواهد شد، انتخاب شوند.

محل برگزاري نخستين دوره‌ي اين كارگاه مجموعه‌ي فرهنگي - هنري آسمان فرهنگستان هنر است.

بنا بر اين گزارش، ‌منتخبان اين كارگاه از شهرهاي مختلف ايران با داوري مظفر شفيعي، علي جهاندار، ‌حميدرضا نوربخش و محسن كرامتي هستند
منبع : ايسنا

» کلیپ تصویری سخنان استاد محمدرضا شجریان پیرامون استاد یاحقی (دریافت کنید)
» کلیپ تصویری سخنان استاد ایرج پیرامون استاد یاحقی (دریافت کنید)

سلام و عرض تبریک به مناسبت فرا رسیدن ایام دهه فجر ، بنده به همین مناسبت این پست خود را به معرفی کاست سپیده  اختصاص داده ام  امید آنکه مورد توجه قرار گیرد.

این کاست در آذر ماه  سال 1358  در دانشگاه شهید بهشتی  در دستگاه ماهور اجرا شده است .

از اینجا می توانید تصنیف مشهور  سپیده را که بارها از تلویزیون پخش شده را دانلود نمائید

لینک دانلود سپیده

هنوز داغ نخستين درست ناشده بود / كه دست جور زمان داغ ديگرش بنهاد

محمدرضا شجريان در مراسم تشييع پيكر زنده‌ياد پرويز ياحقي نوازنده‌ي پيشكسوت ويولون امروز ـ پانزدهم بهمن ماه ـ با بيان اين بيت شعر گفت: هنوز از تاثر و تاسف فقدان علي تجويدي زماني نگذشته كه داغ ديگري بر دلها نشست.

ادامه مطلب......

اشاره 
   جمشید عندلیبی در سال 1336 در شهر قروه  در استان کردستان دیده به جهان گشود. موسیقی در خانواده آنها موروثی بوده و خانواده مادری و پدری ایشان اهل ذوق و ادب و موسیقی بودند. از شش سالگی زیر نظر برادرانش تعلیم موسیقی را آغاز کرد و در ادامه تا دوازده سالگی در کلاسهای فرهنگ و هنر کردستان مشغول فراگیری موسیقی بود که به عضویت ارکستر موسیقی ایرانی کردستان در آمد . ایشان یکبار گفته اند که موسیقی را نواختن ساز آکاردئون شروع کرده و سپس با علاقه عجیبی که به نی پیدا می کند نی نوازی را ادامه می دهد.

در سال 1354 وارد دانشکده هنرهای زیبای دانشگاه تهران می شود و به تحصیل در دوره موسیقی ادامه می دهد. در این مدت از محضر استادانی چون شادروان نور علی برومند و دیگر استادان زمان خود بهره فراوان می برد.

وی ردیف موسیقی سنتی ایرانی مشهور به ردیف میرزا عبداله را نزد شادروان نورعلی خان برومند و محمدرضا لطفی و ردیف آوازی عبد اله دوامی را نزد شادروان محمود کریمی و ناصح پور و تکنیک ردیف آوازی را نزد محمد رضا شجریان فرا گرفت.

از سال 1356 همکاری خود را با گروه شیدا ، در رادیو ایران آغاز کرد . وی در سال 1357 با همکاری هنرمندانی چون حسین علیزاده ، پرویز مشکاتیان ، ناصر فرهنگ فر و علی اکبر شکاری ، کانون فرهنگی هنری چاوش و گروه عارف را بنیاد نهادند. عندلیبی در ادامه فعالیتهای هنری خود کنسرتهای زیادی در داخل و خارج از کشور و از جمله کشورهای اروپایی و کانادا و آمریکا اجرا کرده است که گاه به صورت تکنوازی و سه نوازی و گاهی به صورت گروه نوازی به همراهی استاد شجریان یا علیرضا افتخاری بوده است.

حاصل این کنسرتها کاستهایی است که با نام نی نوا ، حکایت نی ، پیام نسیم ، سروچمان ، دل مجنون ، آسمان عشق ، یاد ایام ، رسوای دل و..... به بازار عرضه گردیده است.

کاستهای مونس جان و مهمان تونیز ثمره فعالیتهای او در زمینه آهنگسازی می باشد.

با این همه وی از کارهای تحقیقی ، فرهنگی غافل نمانده و آلبومهای دو کاسته و سه کاسته شامل بازسازی آثار استاد صبا و ردیف میرزا عبدالله را در دسترس هنرجویان قرار داده است.

عندلیبی از هنرمندان برجسته هنر نی نوازی است چرا که هم در زمینه گروه نوازی و تکنوازی از تکنیکی بالا برخوردار است و هنر نوازندگی اش شیرین و دلپذیر و چشمگیر است.

جمشید عندلیبی در بیشتر آثار استاد شجریان یه عنوان تکنواز ، همنواز و یا سازنده چهارمضراب یا قطعه حضور داشته و اجرای او در کاستهایی که در بالا معرفی شد ستودنی است.

وی همچنین در بسیاری از آثار ارکسترال و موسیقی ملی از جمله موسیقی متن سریال امام علی (ع) ساخته استاد فرهاد فخرالدینی حضوری شایسته داشته است.

ویژگی نوازندگی عندلیبی
   همنوازی نی او با سه تار استاد ذوالفنون بسیار جذاب و سوال و جواب های نی و سه تار در آثار اجرا شده نظیر مهمان تو و مجنون درخور تأمل است.

یکی از ویژگی های هنری او و همچنین برادرش محمد جلیل عندلیبی ، توجه به موسیقی محلی و فولکلور کردستان و سایر مناطق ایران است. این ملودی ها در آلبومهای بی کلام پاییز نی زار و همچنین آلبوم بابا طاهر ( با صدای افتخاری ) به خوبی مشهود است.

آلبوم پاییز نی زار که یکی از آثار برجسته جمشید عندلیبی تلقی می شود ، طرفداران و منتقدان خاصی دارد ؛ چرا که در این آلبوم ساز نی در کنار سازهای الکترونیک خود نمایی می کند و قطعاتی در مایه های محلی و ردیفی برای این تلفیق اجرا شده اند. وی هدف از این کار را معرفی ساز نی به جوانان و نوجوانانی که علاقه مند به موسیقی های جدید و ریتمهای تند هستند اعلام کرده است.

به هرحال حدود سی سال حضور جمشید عندلیبی در عرضه های مختلف موسیقی ، منجر به خلق آثاری شد که نشان داد علیرغم وجود هنرمندانی چون استاد کسایی و یا موسوی راه نی نوازی همچنان ادامه دارد و نی می تواند بیش از گذشته در انواع موسیقی کارایی و توانمندی داشته باشد.

منبع : وبلاگ آتش کاروان

--- قطعاتی از جمشید عندلیبی ---
بهار سرمست از استاد ابوالحسن صبا - اجرای جمشید عندلیبی
قطعه ای از آلبوم نی نوا - ساختهء حسین علیزاده - با اجرای جمشید عندلیبی

هفت‌سال پس از اهدای جايزه‌ی معتبر هنری «پیکاسو» و دپیلم افتخاری «یونسکو»، بار دیگر محمدرضا شجریان، هنرمند بلندآوازه‌ی موسیقی اصیل ایران، در صحنه‌ی سالن بزرگ یونسکو در پاریس ظاهر شد و آواز خواند.

در سال ۱۹۹۹ «فدریکو مایور» دبیرکل آنزمان یونسکو همراه با اعطای نشان «پیکاسو» (معتبرترین جایزه‌ی هنری اروپا) گفت: به پاس تلاشهای محمدرضا شجریان برای موسیقی کلاسیک ایران و گسترش آن، بعنوان عامل گفت‌وگوی تمدنها، نشان طلایی پیکاسو را به وی تقدیم می‌کنیم.

شجریان نیز در پاسخ گفته بود: این نشان تنها متعلق به او نیست، این معنویت و فرهنگ کهن ایران زمین است که شایسته‌ی دریافت نشان یونسکوست... ادامه مطلب...

***********************************

ای ساربان آهسته رو کآرام جانم میرود                وان دل که با خود داشتم با دلستانم میرود
من ماندهام مهجور از او بیچاره و رنجور از او       گویی که نیشی دور از او در استخوانم میرود
گفتم به نیرنگ و فسون پنهان کنم ریش درون            پنهان نمیماند که خون بر آستانم میرود
محمل بدار ای ساروان تندی مکن با کاروان             کز عشق آن سرو روان گویی روانم میرود
او میرود دامن کشان من زهر تنهایی چشان        دیگر مپرس از من نشان کز دل نشانم میرود
برگشت یار سرکشم بگذاشت عیش ناخوشم         چون مجمری پرآتشم کز سر دخانم میرود
با آن همه بیداد او وین عهد بیبنیاد او                            در سینه دارم یاد او یا بر زبانم میرود
بازآی و بر چشمم نشین ای دلستان نازنین             کآشوب و فریاد از زمین بر آسمانم میرود
شب تا سحر مینغنوم و اندرز کس مینشنوم           وین ره نه قاصد میروم کز کف عنانم میرود
گفتم بگریم تا ابل چون خر فروماند به گل                     وین نیز نتوانم که دل با کاروانم میرود
صبر از وصال یار من برگشتن از دلدار من                گر چه نباشد کار من هم کار از آنم میرود
در رفتن جان از بدن گویند هر نوعی سخن     من خود به چشم خویشتن دیدم که جانم میرود
سعدی فغان از دست ما لایق نبود ای بیوفا                    طاقت نمیارم جفا کار از فغانم میرود

***********************************
بگذار تا بگرییم چون ابر در بهاران                          کز سنگ ناله خیزد روز وداع یاران
هرکو شراب فرقت روزی چشیده باشد               داند که سخت باشد قطع امیدواران
با ساربان بگویید احوال آب چشمم                       تا بر شتر نبندد محمل به روز باران
بگذاشتند ما را در دیده، آب حسرت                 گریان چو در قیامت، چشم گناهکاران
ای صبح شب نشینان، جانم به طاقت آمد    از بس که دیر ماندی چون شام روزه‌داران
چندین که بر شمردم از ماجرای عشقت                  اندوه دل نگفتم الا یک از هزاران
چندت کنم حکایت، شرح این قدر کفایت          باقی نمی‌توان گفت الا به غمگساران
سعدی به روزگاران مهری نشسته بر دل              بیرون نمی‌توان کرد الا به روزگاران

******************************
خفته خبر ندارد سر بر کنار جانان                کاین شب دراز باشد بر چشم ساربانان
بر عقل من بخندی گر در غمش بگریم            کاین کارهای مشکل افتد به کاردانان
دلداده را ملامت گفتن چه سود دارد         می باید این نصیحت کردن به دل ستانان
دامن ز پای بر گیر ای خوبروی خوشروی           تا دامنت نگیرد دست خدای خوانان
من ترک مهر ایشان در خود نمی شناسم               بگذار تا بیاید بر من جفای انان
روشن روان عاشق از تیر شب ننالد                داند که روز گردد روزی شب شبانان
باور نکن که من دست از دامنت بدارم                  شمشیر نگسلاند پیوند مهربانان
چشم از تو بر نگیرم ور میکشد رقیبم                مشتاق گل بسازد با خوی باغبانان
من اختیار خود را تسلیم عشق کردم            همچون زمام اشتر در دست ساربانان
شاید که استینت بر سر زنند سعدی!          تا چون مگس نگردی گرد شکر دهانان

فرا رسیدن ایام  تجلی عشق ، ایمان ، صبر و بردباری   ماه محرم ایام شهادت حضرت اباعبدالله الحسین (ع) و شهدای کربلا بر حضرت ولیعصر (عج) و همه شیعیان وآزادگان عالم تسلیت باد.

زان يار دلنوازم شکريست با شکايت          گر نکته دان عشقی بشنو تو اين حکايت

بی مزد بود و منت هر خدمتی که کردم           يا رب مباد کس را مخدوم بی عنايت

رندان تشنه لب را آبی نمی‌دهد کس           گويی ولی شناسان رفتند از اين ولايت

در زلف چون کمندش ای دل مپيچ کان جا      سرها بريده بينی بی جرم و بی جنايت

چشمت به غمزه ما را خون خورد و می‌پسندی      جانا روا نباشد خون ريز را حمايت

در اين شب سياهم گم گشت راه مقصود       از گوشه‌ای برون آی ای کوکب هدايت

از هر طرف که رفتم جز وحشتم نيفزود               زنهار از اين بيابان وين راه بی‌نهايت

ای آفتاب خوبان می‌جوشد اندرونم                    يک ساعتم بگنجان در سايه عنايت

اين راه را نهايت صورت کجا توان بست        کش صد هزار منزل بيش است در بدايت

هر چند بردی آبم روی از درت نتابم               جور از حبيب خوشتر کز مدعی رعايت

عشقت رسد به فرياد ار خود به سان حافظ           قرآن ز بر بخوانی در چارده روايت